Mona Lisa

Dünya sanat tarihinde birbirinden özel binlerce tablo yapıldı şimdiye kadar. Lakin hiçbiri Mona Lisa kadar meşhur olamadı. Sanat bilgisi kısıtlı olan insanlar bile adını öyle veya böyle bilir. Dünya’nın en görkemli müzesi olan Louvre, sadece sırf onun için bile ziyaret edilebiliyor. Bu yazımda dünya’nın en meşhur tablosu olan Mona Lisa’yı anlattım sizlere. Keyifli okumalar 🙂

Mona Lisa’nın Hikayesi

Rönesans’ın büyük ustası Leonardo Da Vinci eserini 1503-1504 yılları arasında yapmaya başlamış ve tam 4 yılda tamamlamış. 70/55 cm ebatlarındaki eser 1900’lerin başında çalınmış ve tam 2 yıl kayıplara karışmış. Bütün İtalya’yı dolaştıktan sonra Ufizzi galerisinde satılmaya çalışılırken yakalanmış ve müzeye geri dönmüş.Tablo 1956’da saldırıya uğradığı için bugün kurşun geçirmez cam bir bölmenin arkasında sergileniyor. Tabloya olan ilginin bir diğer sebebi de Dan Brown‘un aynı adlı eserinden uyarlanan Da Vinci Şifresi filmi.

Peki Ya Kim Bu Meşhur Mona Lisa? 

Fransızca’da La Jaconde adı ile bilinen tabloda tasvir edilen kadının kimliği konusunda farklı görüşler mevcut. Yaygın görüşe göre Mona Lisa, Floransalı ipek tüccarı Francesco Del Giocondo’nun karısı Lisa Del Giocondo. Diğer görüşlere göre Leonardo Da Vinci eserinde, Hz. Meryem’i, Milano Düşesi İsabella Of Aragon’u, annesi ve eşcinsel ilişki yaşadığı çırağı Gian Giacomo Oreno’yu, kendisinin taktığı adla Salai’yi ( küçük şeytan) tasvir ettiği yönünde. Eserin kimliği üzerine tartışmalar  günümüzde de devam ediyor.

Mona Lisa Hakkında İlginç Bilgiler

• Fransa yasalarına göre Mona Lisa halkın malıdır ve asla satılamaz.
• Francesco Del Giocondo karısını babasından parayla satın almıştır. İddialara göre kadının tabloda yüzünün asık olmasının sebebi budur.
• Leonardo eserini 4 yılda tamamlamasına rağmen asla Francesco’ya teslim etmedi.
• Mona Lisa’nın büyük ustanın başladığı ve öğrencilerinin tamamladığı 2 kopyası mevcut. Her iki eserde bulunan sütunlar orjinal eserde mevcut değil. Eserlerden biri 2012 yılından beri Madrid’teki Prado Müzesi’nde sergide. Yapan da büyük ihtimalle büyük ustanın öğrencilerinden Francesco Melzi.
• Da Vinci’nin ölümünden sonra tablo, Fransa Kralı XIV. Louis’in ve Napolyon Bonaparte’ın yatak odasında asılı kalmış. Hatta Napolyon eseri o kadar çok seviyormuş ki, banyosunu hep ona bakarak yapıyormuş.
• Mona Lisa’ya kadar tablolardaki figürler tam yan veya tam düz konumlanıyordu. Mona Lisa’dan sonra figürler büyük ustanın tablosunda uyguladığı gibi hafif çapraz konumlanmaya başladı. Günümüzde bile fotoğraf çekilirken hafif çapraz oturuyoruz.
• Tabloda ana figürün arkasında yer alan yer İtalya’nın Bobbio kasabası.
• Mona Lisa’nın yüzündeki gülümsemenin sırrı Da Vinci’nin kullandığı Sfumato tekniği. Usta tabloyu birkaç ince katman şeklinde boyamış, Bu sayede renkler iç içe geçmiş ve bulanık bir hale dönüşmüş. Bu da figürün yüz ifadesine tahmin etmesi zor bir hava katmış.
• Mona Lisa’nın kaşlarının olmaması 2 sebebe dayanıyor. Birincisi, o dönemde kadınların kaşlarını almasının moda olması. İkincisi ise eserin restorasyonu aşamasında kullanılan yanlış bir madde yüzünden kaşlarının yok olması.
• Bielefeld Üniversitesi’nde yapılan bir araştırmaya göre, Mona Lisa kendisini izleyenlere bakmıyor, 15.4 derece sağ taraflarına bakıyor. Yani Mona Lisa bizi izliyor görüşü bir mitten ibaret.
• Özel bilgisayar programlarının yaptığı incelemeler sonucunda, Mona Lisa’nın yüz ifadesinin %83 mutlu, %9 bıkkın, %6 korkmuş ve %2 sinirli olduğu ortaya çıkmış.
• Palermo Üniversitesi’nden Vito Franco’ya göre göz çevresinde yağ asitleri birikmiş ve sol göz çukurunda Ksantelazma hastalığı var.

Mona Lisa’nın yer aldığı Louvre Müzesi’ni de tanıttığım, Paris Gezi Rehberi’mi linke tıklayarak okuyabilirsiniz. https://newloggers.com/2017/08/30/paris-gezi-rehberi/

Mona Lisa hakkında National Geographic kanalının yaptığı şu belgesel de ilginizi çekebilir. https://www.youtube.com/watch?v=1-bvOlcHcjY

Çağlar Didman